Wanneer wordt koffie ongezond? Dit is wat onderzoekers vaststellen

Koffie is voor velen hét startmoment van de dag: dat eerste kopje dat de ochtend wat draaglijker maakt. Maar hoe ver mag je gaan? Eén tas lijkt onschuldig, maar wat als het er vijf of zes worden? Wetenschappers zijn het erover eens dat koffie zeker niet ongezond hoeft te zijn — zolang je binnen de grenzen blijft.

De gezonde hoeveelheid: wat zegt de wetenschap?

Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) en de Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid (EFSA) ligt de veilige bovengrens voor cafeïne op ongeveer 400 milligram per dag.

Dat komt overeen met drie tot vier kopjes filterkoffie. In die dosis kan koffie zelfs gezondheidsvoordelen hebben.

Onderzoek toont aan dat matige koffiedrinkers een lager risico hebben op hart- en vaatziekten, diabetes type 2 en zelfs bepaalde vormen van kanker. Ook je concentratie en alertheid krijgen een duwtje in de rug dankzij cafeïne.

De sterkte van koffie varieert sterk. Een espresso bevat gemiddeld 75 mg cafeïne, een tas filterkoffie rond de 100 mg en een cappuccino ongeveer 80 mg.

Wanneer wordt koffie ongezond?

Te veel koffie zorgt ervoor dat je cafeïnegehalte in het bloed te hoog oploopt. Dat merk je vaak aan hartkloppingen, onrust, prikkelbaarheid, slapeloosheid, maagklachten of zelfs trillende handen. (Lees verder onder foto)

Vanaf meer dan vijf à zes kopjes per dag verhoogt het risico op deze klachten. Ook de tijdstippen waarop je koffie drinkt, spelen een rol.

Cafeïne blijft gemiddeld zes uur actief in je lichaam, dus dat laatste kopje na het avondeten kan je slaap flink verstoren.

Niet iedereen reageert hetzelfde

Hoe goed je tegen cafeïne kunt, is deels genetisch bepaald. Sommige mensen breken cafeïne sneller af dan anderen.

Dat verklaart waarom de één rustig vijf koppen per dag drinkt zonder probleem, terwijl een ander al na twee tassen hartkloppingen krijgt.

Ook factoren zoals lichaamsgewicht, leeftijd en medicatiegebruik spelen mee. Zwangere vrouwen wordt bijvoorbeeld aangeraden om niet meer dan 200 mg cafeïne per dag te nemen, wat overeenkomt met ongeveer twee kopjes koffie.

Tips om gezond van je koffie te blijven genieten

Drink koffie vooral in de voormiddag, zodat je slaap niet wordt verstoord. Wissel af met water of kruidenthee om uitdroging te vermijden en kies bij voorkeur voor zwarte koffie of een scheut melk, maar beperk suiker en siropen.

Luister ook naar je lichaam: als je merkt dat je hart sneller klopt of je rusteloos wordt, dan is het tijd om wat te minderen.

Matig koffiedrinken kan perfect

Matig koffiedrinken – drie tot vier kopjes per dag – past perfect binnen een gezonde levensstijl. Meer dan dat kan leiden tot slaapproblemen, hartkloppingen en stressgevoelens. Koffie mag dus, maar met mate. En zoals met alles: de timing en de balans maken het verschil tussen een gezonde oppepper en een ongezonde gewoonte.